Een schone bloedverdunner

Door: Ronald Veldhuizen

Amerikaanse biologen hebben een eerste stap gezet om kunstmatige bloedverdunners te kunnen maken. Ze kijken de truc af van de meest praktische bloedverdunners ter wereld: die van de mens zelf. De onderzoekers hopen hiermee een punt te zetten achter de vervuilingsproblemen die normale bloedverdunners soms met zich meebrengen.

Heparine is een belangrijke bloedverdunner: het voorkomt dat bloed stolt bij hartoperaties, trombose, longembolie en eigenlijk zo’n beetje alle gevallen waarin het mensenlichaam ongewenst stollen niet zélf tegengaat. Omdat dan de lichaamseigen heparine niet goed genoeg werkt, gebruiken artsen voor hun patiënten nu nog het antistollingsmiddel van anderen. Van dieren zoals varkens, om precies te zijn. Daaruit kun je makkelijk grote voorraden aanleggen.

Nadeel is dat de heparine hierdoor soms vervuild is met andere varkenseiwitten. En daar reageren de toch al zwakke patiënten niet zo goed op. Daardoor stierven afgelopen jaar in één geval tachtig mensen. Maar er is goed nieuws: Jian Liu en andere biologen van de Universiteit van North Carolina hebben een eerste stap gezet om kunstmatige heparine te kunnen maken. Zonder vervuiling dus. Ze publiceren hun onderzoek in Proceedings of the National Academy of Sciences.

Liu en zijn collega’s bestudeerden een enzym waarmee de mens zelf heparine maakt. Door de manier te begrijpen waarop het lichaam heparine aanmaakt, hopen de wetenschappers dat straks in grote fabrieksvaten na te kunnen doen. Met als resultaat veel schone bloedverdunners. En het is nog goedkoop ook.

Maar zover is het helaas nog niet. De grote lijnen waarin het menselijk heparine-enzym werkt mag dan nu bekend wezen; de kleine details wachten nog op ontdekking. Als die eenmaal duidelijk zijn, hebben de onderzoekers voldoende kennis om alle eiwitten en enzymen waarmee de mens heparine maakt, in bacteriën te stoppen. Die microben gaan dan in de eerder genoemde vaten en voilà, daar is de goedkope heparinefabriek.

Lees ook:

Eenvoudige methode voor het opsporen van vervuiling in heparine (artikel van Kennislink)

Heparine (artikel van Wikipedia)

Inspectie eist opheldering over vervuilde heparine (artikel van Trouw)